TNS NIPO-De Volkskrant publicaties

25 mei 2010

Peiling: gat VVD met rest groeit verder

Het gat tussen VVD (nu 36 zetels) en PvdA (32 zetels) groeit, net als het gat met de achtervolgers. Het CDA verliest een zetel (van 21 naar 20), de PVV blijft stabiel op 19. D66 (van 13 naar 12), GroenLinks en ChristenUnie leveren beiden iets in (van 10 naar 9).

Kiezers die naar VVD overstappen hanteren allerhande motieven
Uit de motieven van de ‘switchende’ kiezers blijkt vooral dat de VVD de vruchten plukt van haar solide financiële imago, haar ‘bredere toekomstvisie’ (in vergelijking met bijvoorbeeld de PVV), de moeheid van veel kiezers ten opzichte van het CDA en Balkenende en het verbeterende imago van Rutte. Dit alles wordt vooral in de hand gewerkt door de doorrekeningen van het CPB, waaruit de VVD met betrekking tot de werkgelegenheid als beste uit de bus kwam. Ook de extra optie van Neelie Kroes als premier wordt eerder positief dan negatief meegewogen. Of, in minder positieve termen: ‘Met de rest heb ik het even gehad. De VVD is the best of the worst’, aldus een kiezer die D66 voor de VVD verruilt. Dat laatste - de overstap van D66 naar VVD - is de meest opvallende electorale beweging ten opzichte van de peiling van de week er voor.

De groei van de PvdA komt nagenoeg tot stilstand. Nog altijd heeft de partij groeipotentie dankzij het verlangen van linkse kiezers dat Cohen een linkse coalitie zou aanvoeren, vooral bij stemmers van GroenLinks en in mindere mate D66. Bij de SP lijkt voor de PvdA weinig meer te halen. Maar net als de VVD (‘Ik stem op de PVV om de VVD rechts te houden’) begint ook de PvdA last te krijgen van strategische stemmen die een andere richting opwijzen: ‘Er komt zo een grotere kans om een kabinet op links of in het midden te bewerkstelligen’ (kiezer die naar D66 overstapt), en ‘Om te proberen het CDA niet te groot te laten worden’ (kiezer die naar de VVD overstapt). Daarnaast achten sommige kiezers die de PvdA verlaten deze partij niet in staat tot ‘het maken van stevige keuzes’.

VVD loopt uit op concurrentie
Amper twee weken voor de verkiezingen lijkt de VVD afstand te nemen van de concurrentie in het algemeen en de naaste concurrent PvdA in het bijzonder. Met de liberalen is het afgelopen weken electoraal gezien crescendo gegaan. Vorige week zouden de liberalen 33 zetels halen, nu zouden dat er 36 zijn. Ter linkerzijde blijft de PvdA mondjesmaat winnen (nu 32 zetels), maar de rek lijkt er voorlopig uit te zijn. Het CDA daalt verder: de christen-democraten zouden nu twintig zetels halen. Ook D66 (van 13 naar 12) zakt verder. ChristenUnie en GroenLinks (beide 9 zetels) leveren ook iets in. De PVV blijft stabiel met negentien zetels.

1 | VVD loopt uit op PvdA en rest concurrentie

  Aantal zetels TK 2006 Peiling 17 mei 2010 Peiling 25 mei 2010 Verschil met vorige peiling
CDA 41 21 20 -1
PvdA 33 31 32 +1
SP 25 9 9 -
VVD 22 33 36 +3
PVV 9 19 19 -
GL 7 10 9 -1
CU 6 10 9 -1
D66 3 13 12 -1
PvdD 2 1 1 -
SGP 2 2 2 -
TON - 1 1 -

Paars (Plus) mogelijk, coalitie over rechts nu ook
De gebroken regeringscoalitie CDA, PvdA en ChristenUnie zou ruimschoots tekort komen om een meerderheid te halen (61 zetels). Met de huidige politieke verhoudingen zijn enkele coalities van drie partijen mogelijk die ook inhoudelijk realistisch zijn. Een coalitie ‘over links’ behoort nog altijd niet tot de opties. PvdA, D66, SP en GroenLinks komen gezamenlijk op 63 zetels. Wel mogelijk is nu - zij het ternauwernood - een centrum-rechtse coalitie van VVD, CDA en PVV, al dan niet met gedoogsteun van laatstgenoemde (75 zetels). Ook ‘door het midden’ heeft de VVD de sleutel in handen. Een Paarse coalitie (VVD, PvdA, D66) zou het nu ruimer dan voorheen halen (80 zetels), met GroenLinks erbij zou een comfortabele meerderheid van 89 zetels mogelijk zijn.

C0521 AA | TNS NIPObase CAWI | Het onderzoek is uitgevoerd in opdracht van De Volkskrant. Het veldwerk vond plaats van 21 t/m 24 mei 2010 - vlak vóór het begin van het Radio 1 debat tussen de lijsttrekkers. In totaal werden 1.375 personen van 18 jaar en ouder ondervraagd (n=1.375). Ten tijde van het debat op RTL4 tussen Balkenende, Cohen, Rutte en Wilders had ruim 85 procent van de respondenten de vragenlijst al ingevuld.
Er is herwogen op geslacht, leeftijd, opleiding, gezinsgrootte, regio en politiek stemgedrag (TK 2006).

Bij publicatie of verspreiding de bron TNS NIPO/De Volkskrant vermelden. Voor eventuele vragen kunt u contact opnemen met Peter Kanne (tel: 020 522 59 24) of Tim de Beer (tel: 020 522 53 99).

Wekelijkse peiling
Vanaf week 19, tot aan de verkiezingen van 9 juni, zal TNS NIPO, in samenwerking met De Volkskrant, wekelijks inhoudelijke peilingen en de virtuele zetelverdeling in de Tweede Kamer publiceren.

Wilt u op de hoogte blijven van andere gratis publicaties in de toekomst, dan kunt u zich abonneren op onze attenderingsservice.